|
انتشار يا نفوذ
انتشار به فرآيندي اطلاق ميشود كه در آن مولكولها در نتيجه انرژي
سينتيك جنبشي تصادفي خود با هم ممزوج ميگردند. دو مخزن گاز A و B را
در نظر بگيريد كه بوسيله پارتيشن از هم جدا شدهاند. مولكولهاي هر دو
گاز در يك حالت جنبشي مداوم و پايدار بوده و مرتبا با پارتيشن برخورد
ميكنند. چنانچه پارتيشن نظير تصوير زير برداشته شود، گازها بواسطه
سرعت تصادفي مولكولهاي خود تركيب خواهند شد. در اين زمان يك تركيب
يكپارچه و واحد مولكولهاي A و B در مخزن توليد خواهد گشت...
تمايل جهت انتشار حتي در اتاق دما بسيار شديد ميباشد، دليل اين امر
نيز سرعتهاي بالاي مولكولي مرتبط با انرژي گرمايي ذرات است.
نرخ انتشار
از آنجايي كه انرژي سينتيك ميانگين انواع مختلف مولكولها (اجرام مختلف)
كه در حالت تعادل گرمايي ميباشند يكسان است ، بنابر اين سرعتهاي
ميانگين آنها متفاوت خواهد بود. انتظار ميرود كه نرخ انتشار ميانگين
آنها منوط به سرعت ميانگيني باشد كه نرخ انتشار نسبي را عرضه ميدارد:...
تراوش يا اسمز
چنانچه دو محلول از غلظتهاي متفاوت بوسيله غشاي نيمه نفوذ پذيري جدا
گردد، كه قابليت نفوذ در مولكولهاي محلول كوچكتر را داشته ولي توانايي
نفوذ در سلولهاي حل شده بزرگتر را نداشته باشد، حلال مربوطه از محلول
داراي غلظت كمتر به محلول داراي غلظت بيشتر متمايل خواهد شد. اين
فرآيند به نام تراوش يا اسمز خوانده ميشود...
فشار اسمزي
اسمز يك فرآيند نفوذ انتخابي حاصل شده بوسيله انرژي داخلي مولكولهاي
حلال ميباشد. بيان انرژي موجود بر حسب حجم واحد آن بعنوان ”فشار
اسمزي“ عملي مناسب و راحت تلقي ميگردد...
اندازهگيري فشار اسمزي
يكي از ديدگاههاي مرتبط با اندازهگيري فشار اسمزي اندازهگيري ميزان
فشار هيدرواستاتيك مورد نياز جهت ممانعت از انتقال محلول بوسيله اسمز
ميباشد...
انتقال غشا
انتقال آب و ديگر انواع مولكولها در طول غشا از جمله موارد كليدي براي
بسياري از فرآيندهاي موجودات آلي زنده بشمار ميآيد. بسياري از اين
فرآيندهاي انتقال بوسيله انتشار بسمت غشا عمل نموده و بطور انتخابي
قابليت نفوذ را داشته ، و اجازه ميدهند تا مولكولهاي كوچك با آنكه سد
راه مولكولهاي بزرگتر ميشوند عبور نمايند...
|
